అర్జున ఉవాచ :
యే శాస్త్రవిధిముత్సృజ్య
యజన్తే శ్రద్ధయాన్వితాః ।
తేషాం నిష్ఠా తు కా కృష్ణ
సత్త్వమాహో రజస్తమః ॥ (17.1)
శ్రీభగవానువాచ :
త్రివిధా భవతి శ్రద్ధా
దేహినాం సా స్వభావజా ।
సాత్త్వికీ రాజసీ చైవ
తామసీ చేతి తాం శృణు ॥ (17.2)
సత్త్వానురూపా సర్వస్య
శ్రద్ధా భవతి భారత ।
శ్రద్ధామయోఽయం పురుషో
యో యచ్ఛ్రద్ధః స ఏవ సః ॥ (17.3)
యజంతే సాత్త్వికా దేవాన్
యక్షరక్షాంసి రాజసాః ।
ప్రేతాన్ భూతగణాంశ్చాన్యే
యజంతే తామసా జనాః ॥ (17.4)
అశాస్త్రవిహితం ఘోరం
తప్యంతే యే తపో జనాః ।
దంభాహంకారసంయుక్తాః
కామరాగబలాన్వితాః ॥
కర్శయంతః శరీరస్థం
భూతగ్రామమచేతసః ।
మాం చైవాంతః శరీరస్థం
తాన్ విద్ధ్యాసురనిశ్చయాన్ ॥ (17.5-6)
ఆహారస్త్వపి సర్వస్య
త్రివిధో భవతి ప్రియః ।
యజ్ఞస్తపస్తథా దానం
తేషాం భేదమిమం శృణు ॥ (17.7)
ఆయుఃసత్త్వబలారోగ్య
సుఖప్రీతివివర్ధనాః ।
రస్యాః స్నిగ్ధాః స్థిరా హృద్యా
ఆహారాః సాత్వికప్రియాః ॥ (17.8)
కట్వమ్లలవణాత్యుష్ణ
తీక్ష్ణరూక్షవిదాహినః ।
ఆహారా రాజసస్యేష్టా
దుఃఖశోకామయప్రదాః ॥ (17.9)
యాతయామం గతరసం
పూతి పర్యుషితం చ యత్ ।
ఉచ్ఛిష్టమపి చామేధ్యం
భోజనం తామసప్రియమ్ ॥ (17.10)
అఫలాకాంక్షిభిర్యజ్ఞో
విధిదిష్టో య ఇజ్యతే ।
యష్టవ్యమేవేతి మనః
సమాధాయ స సాత్త్వికః ॥ (17.11)
అభిసంధాయ తు ఫలం
దంభార్థమపి చైవ యత్ ।
ఇజ్యతే భరతశ్రేష్ఠ
తం యజ్ఞం విద్ధి రాజసమ్ ॥ (17.12)
విధిహీనమసృష్టాన్నం
మంత్రహీనమదక్షిణమ్ ।
శ్రద్ధావిరహితం యజ్ఞం
తామసం పరిచక్షతే ॥ (17.13)
దేవద్విజగురుప్రాజ్ఞ
పూజనం శౌచమార్జవమ్ ।
బ్రహ్మచర్యమహింసా చ
శారీరం తప ఉచ్యతే ॥ (17.14)
అనుద్వేగకరం వాక్యం
సత్యం ప్రియహితం చ యత్ ।
స్వాధ్యాయాభ్యసనం చైవ
వాఙ్మయం తప ఉచ్యతే ॥ (17.15)
మనఃప్రసాదః సౌమ్యత్వం
మౌనమాత్మవినిగ్రహః ।
భావసంశుద్ధిరిత్యేతత్
తపో మానసముచ్యతే ॥ (17.16)
శ్రద్ధయా పరయా తప్తం
తపస్తత్ త్రివిధం నరైః ।
అఫలాకాంక్షిభిర్యుక్తైః
సాత్త్వికం పరిచక్షతే ॥ (17.17)
సత్కారమానపూజార్థం
తపో దంభేన చైవ యత్ ।
క్రియతే తదిహ ప్రోక్తం
రాజసం చలమధ్రువమ్ ॥ (17.18)
మూఢగ్రాహేణాత్మనో యత్
పీడయా క్రియతే తపః ।
పరస్యోత్సాదనార్థం వా
తత్తామసముదాహృతమ్ ॥ (17.19)
దాతవ్యమితి యద్దానం
దీయతేఽనుపకారిణే ।
దేశే కాలే చ పాత్రే చ
తద్దానం సాత్త్వికం స్మృతమ్ ॥ (17.20)
యత్తు ప్రత్యుపకారార్థం
ఫలముద్దిశ్య వా పునః ।
దీయతే చ పరిక్లిష్టం
తద్దానం రాజసం స్మృతమ్ ॥ (17.21)
అదేశకాలే యద్దానం
అపాత్రేభ్యశ్చ దీయతే ।
అసత్కృతమవజ్ఞాతం
తత్తామసముదాహృతమ్ ॥ (17.22)
ఓం తత్సదితి నిర్దేశో
బ్రహ్మణస్త్రివిధః స్మృతః ।
బ్రాహ్మణాస్తేన వేదాశ్చ
యజ్ఞాశ్చ విహితాః పురా ॥ (17.23)
తస్మాదోమిత్యుదాహృత్య
యజ్ఞదానతపఃక్రియాః ।
ప్రవర్తంతే విధానోక్తాః
సతతం బ్రహ్మవాదినామ్ ॥ (17.24)
తదిత్యనభిసంధాయ
ఫలం యజ్ఞతపఃక్రియాః ।
దానక్రియాశ్చ వివిధాః
క్రియంతే మోక్షకాంక్షిభిః ॥ (17.25)
సద్భావే సాధుభావే చ
సదిత్యేతత్ప్రయుజ్యతే ।
ప్రశస్తే కర్మణి తథా
సచ్ఛబ్దః పార్థ యుజ్యతే ॥ (17.26)
యజ్ఞే తపసి దానే చ
స్థితిః సదితి చోచ్యతే ।
కర్మ చైవ తదర్థీయం
సదిత్యేవాభిధీయతే ॥ (17.27)
అశ్రద్ధయా హుతం దత్తం
తపస్తప్తం కృతం చ యత్ ।
అసదిత్యుచ్యతే పార్థ
న చ తత్ప్రేత్య నో ఇహ ॥ (17.28)