ऊर्ध्वमूलोऽवाक्शाख एषोऽश्वत्थ: सनातन:।तदेव शुक्रं तद् ब्रह्म तदेवामृतमुच्यते।तस्मिँल्लोका: श्रिता: सर्वे तदु नात्येति कश्चन॥एतद्वै तत्॥ १॥ ऊर्ध्वमूल:=ऊपरकी ओर मूलवाला; अवाक्शाख:=नीचेकी ओर …
Katha Upanishad 2.2.15 Hindi
न तत्र सूर्यो भाति न चन्द्रतारकंनेमा विद्युतो भान्ति कुतोऽयमग्नि:।तमेव भान्तमनुभाति सर्वंतस्य भासा सर्वमिदं विभाति॥ १५॥ * * यह मन्त्र ठीक इसी प्रकार मु० उ० २। २। १० और श्वेता० उ० ६। १४ में …
Katha Upanishad 2.2.14 Hindi
तदेतदिति मन्यन्तेऽनिर्देश्यं परमं सुखम्।कथं नु तद्विजानीयां किमु भाति विभाति वा॥ १४॥ तत् =वह; अनिर्देश्यम्=अनिर्वचनीय; परमम्=परम; सुखम्=सुख; एतत् =यह (परमात्मा ही …
Katha Upanishad 2.2.13 Hindi
नित्यो नित्यानां चेतनश्चेतनाना-मेको बहूनां यो विदधाति कामान्।तमात्मस्थं येऽनुपश्यन्ति धीरा-स्तेषां शान्ति: शाश्वती नेतरेषाम्*॥ १३॥ * इसका पूर्वार्ध श्वेताश्वतरोपनिषद् ६। १३ में ठीक इसी प्रकार है और …
Katha Upanishad 2.2.12 Hindi
एको वशी सर्वभूतान्तरात्माएकं रूपं बहुधा य: करोति।तमात्मस्थं येऽनुपश्यन्ति धीरा-स्तेषां सुखं शाश्वतं नेतरेषाम्॥ १२॥ * * यह मन्त्र श्वेताश्वतरोपनिषद् ६। १२ से मिलता-जुलता …
Katha Upanishad 2.2.11 Hindi
सूर्यो यथा सर्वलोकस्य चक्षु-र्न लिप्यते चाक्षुषैर्बाह्यदोषै:।एकस्तथा सर्वभूतान्तरात्मान लिप्यते लोकदु:खेन बाह्य:॥ ११॥ यथा=जिस प्रकार; सर्वलोकस्य=समस्त ब्रह्माण्डका; चक्षु: सूर्य:=प्रकाशक …