అవ్యక్తాద్వ్యక్తయః సర్వాః ప్రభవంత్యహరాగమే ।
రాత్ర్యాగమే ప్రలీయంతే తత్రైవావ్యక్తసంజ్ఞకే ॥ 18
అవ్యక్తాత్, వ్యక్తయః, సర్వాః, ప్రభవంతి, అహరాగమే,
రాత్ర్యాగమే, ప్రలీయంతే, తత్ర, ఏవ, అవ్యక్త సంజ్ఞకే.
అహరాగమే = బ్రహ్మయొక్క పగలు వచ్చినతోడనే; అవ్యక్తాత్ = అవ్యక్తం నుండి, కార్యం యొక్క అవ్యక్తరూపమైన కారణం నుండి; సర్వాః వ్యక్తయః = చరాచర వస్తువులన్నీ; ప్రభవంతి = జన్మిస్తున్నాయి; రాత్ర్యాగమే = బ్రహ్మయొక్క రాత్రి రావడంతోనే; తత్ర ఏవ = దానియందే; అవ్యక్తసంజ్ఞకే = అవ్యక్తమనబడే కారణంలోనే; ప్రలీయంతే = విలీనమవుతున్నాయి.
తా ॥ బ్రహ్మయొక్క పగలు మొదలవగానే చర-అచరాలైన వస్తువులన్నీ అవ్యక్తం నుండి అభివ్యక్తం అవుతున్నాయి; రాత్రి అవగానే ఆ అవ్యక్తకారణంలోనే చరాచర వస్తుజాతమంతా లయమవుతోంది.
వ్యాఖ్య:-
ఈ విశ్వంలో ఒక్క పరమాత్మ తప్ప మిగతా వస్తువులన్నింటికీ పుట్టుక, చావు (Birth and Death) ఉన్నాయి. ఏదీ పర్మనెంట్ కాదు. ఈ పదార్థాలన్నీ దేవుడిలో ఉన్న ‘మాయ’ (దీనినే అవ్యక్తము లేదా మూల ప్రకృతి అంటారు) అనే శక్తి నుండి పుడుతున్నాయి, మళ్ళీ అందులోనే కలిసిపోతున్నాయి. మనం గాఢనిద్రలో ఉన్నప్పుడు (తమస్సులో) కలలు కంటాం. కలలో ఎన్నో వస్తువులు, మనుషులు కనిపిస్తారు. నిద్ర లేవగానే అవన్నీ ఆ నిద్రలోనే (చీకటిలోనే) కలిసిపోతాయి. మేల్కొన్న వాడికి ఆ కలలోని వస్తువులతో గానీ, సంఘటనలతో గానీ ఏ సంబంధం ఉండదు కదా? అలాగే, ఈ ప్రపంచం కూడా పరమాత్మ అనే ఆధారం మీద ‘మాయ’ (అవ్యక్తం) వల్ల కనిపిస్తున్న ఒక కల లాంటిది. ప్రపంచం పుడుతుంది, నశిస్తుంది. కానీ పరమాత్మకు (దేవుడికి) ఈ సృష్టి, ప్రళయాలతో వాస్తవంగా ఎలాంటి సంబంధం లేదు. ఆయన వీటిలో చిక్కుకోడు. సినిమా తెర మీద ఎన్ని బొమ్మలు కదిలినా తెరకు అంటవు. కానీ ‘తెర’ లేకపోతే సినిమా లేదు కదా! అలాగే దేవుడికి ప్రపంచంతో సంబంధం లేకపోయినా, ఈ ప్రపంచం నిలబడటానికి ఆయనే ‘ఆధారం’ (Base/Support).
Related Articles:
- ఓ అర్జునా! ప్రాణులన్నియును పుట్టుకకుముందు అవ్యక్తములు (ఇంద్రియ గోచరములు గావు)- మరణానంతరము గూడా అవి అవ్యక్తములే- ఈ జననమరణముల మధ్యకాలము నందు మాత్రమే అవి ప్రకటితములు ( ఇంద్రియ గోచరములు) అగుచుండును. ఇట్టి స్థితిలో వాటికై పరితపించుట నిష్ప్రయోజనము. (BG 2.28)