యః శాస్త్రవిధిముత్సృజ్య వర్తతే కామకారతః ।
న స సిద్ధిమవాప్నోతి న సుఖం న పరాం గతిమ్ ॥ 23
యః, శాస్త్రవిధిమ్, ఉత్సృజ్య, వర్తతే, కామకారతః,
న, సః, సిద్ధిమ్, అవాప్నోతి, న, సుఖమ్, న, పరామ్, గతిమ్.
యః = ఎవడు; శాస్త్ర విధిమ్ = కర్తవ్యాకర్తవ్యాలను ఉపదేశించే శాస్త్రీయ విధినిషేధాలను; ఉత్సృజ్య = ఉల్లంఘించి; కామకారతః = యథేచ్ఛాచారియై; వర్తతే = కర్మలను ఒనర్చుతున్నాడో; సః = అతడు; సిద్ధిమ్ = పురుషార్థ లాభాన్ని; న అవాప్నోతి = పొందడు; సుఖమ్ = ఐహిక సుఖాన్ని; పరాంగతిమ్ = శ్రేష్ఠగతియైన మోక్షాన్ని; న = పొందడు.
తా ॥ (ఆసురీ సంపదను త్యజించి, శ్రేయస్కరమైన స్వధర్మాన్ని ఆచరించడం కేవలం శాస్త్రనిర్దేశం చేతనే సంభవమవుతుంది.) ఎవడు వేదవిహిత ధర్మమైన విధినిషేధాలను పాలించకుండా యథేచ్ఛగా ప్రవర్తిల్లుతాడో, అతడు తత్త్వజ్ఞానాన్ని గాని, శాంతిని గాని, మోక్షాన్ని గాని పొందడు.
వ్యాఖ్య:-
జీవితంలో “నా ఇష్టం వచ్చినట్లు నేను బతుకుతాను, నాకు తోచిందే కరెక్ట్” అని వాదించడం సరికాదని శ్రీకృష్ణుడు ఇక్కడ స్పష్టంగా చెప్తున్నారు.
1. ఇష్టారాజ్యం పనికిరాదు: “నా మనసుకు నచ్చింది చేస్తాను, అదే ధర్మం” అనుకోవడం పొరపాటు.
- ఎవరికి తోచినట్లు వారు బతుకుతూ పోతే, సమాజంలో కానీ, వ్యక్తిగత జీవితంలో కానీ క్రమశిక్షణ ఉండదు. అందుకే ఆ “స్వేచ్ఛా ప్రవర్తన” (అదుపులేని ప్రవర్తన) మంచిది కాదని ఇక్కడ ఖండించారు.
2. శాస్త్రమే కొలబద్ద (Standard): మనం చేసే పని సరైనదా? కాదా? అని తేల్చడానికి మనకు ఒక ‘కొలబద్ద’ (Standard Scale) కావాలి. అదే ‘శాస్త్రం’.
- శాస్త్రాలు అంటే ఎవరో సామాన్యులు రాసినవి కావు. అపార అనుభవం ఉన్న మహర్షులు, సాక్షాత్తు భగవంతుడి ఆశయాలను అందులో పొందుపరిచారు.
3. క్రాస్ చెక్ (Cross-check) చేసుకోవాలి: మీకు ఒక ఆలోచన రావచ్చు, లేదా మీరు ఒక పద్ధతిని పాటిస్తూ ఉండవచ్చు. “నేను వెళ్లే దారి కరెక్టేనా?” అని మీకు సందేహం వస్తే, వెంటనే శాస్త్రంతో సరిపోల్చుకోవాలి.
- మీ అనుభవం శాస్త్రం చెప్పినదానితో సరిపోలితేనే.. మీ దారి సరైనదని నిర్ధారించుకోవాలి. లేదంటే మార్చుకోవాలి.
4. రూల్స్ బ్రేక్ చేస్తే నష్టమే: ఎవరైతే ఈ శాస్త్ర నియమాలను, పెద్దల మాటలను ధిక్కరించి తమకు ఇష్టమొచ్చినట్లు ప్రవర్తిస్తారో.. వారికి మూడు విషయాలు దక్కవు:
- సిద్ధి (విజయం) దక్కదు.
- సుఖం ఉండదు.
- మోక్షం (పరమగతి) అసలే రాదు.
ముగింపు: అందుకే తెలివైన వారు, సుఖాన్ని కోరుకునేవారు.. శాస్త్రం విధించిన నియమాలను గౌరవించి, ఆ పద్ధతిలోనే నడుచుకోవాలి.