ఆబ్రహ్మభువనాల్లోకాః పునరావర్తినోఽర్జున ।
మాముపేత్య తు కౌంతేయ పునర్జన్మ న విద్యతే ॥ 16
ఆబ్రహ్మభువనాత్, లోకాః, పునరావర్తినః, అర్జున,
మామ్, ఉపేత్య, తు, కౌంతేయ, పునర్జన్మ, న, విద్యతే.
అర్జున = పార్థా; ఆబ్రహ్మ భువనాత్ = భూలోకం నుండి బ్రహ్మలోకం వరకూ గల; లోకాః = లోకాలన్నీ; పునరావర్తినః = పునరావృత్తితో కూడినవి; తు = కాని; కౌంతేయ = అర్జునా; మామ్ = నన్ను; ఉపేత్య = పొందిన; పునర్జన్మ = మళ్ళీ జన్మ; న విద్యతే = ఉండదు (కలుగదు).
తా ॥ అర్జునా! (భూలోకం నుండి) బ్రహ్మలోకం వరకూ గల లోకాలన్నీ కూడా పునరావృత్తితో కూడుకొన్నవి. కాని, కౌంతేయా! నన్ను పొందినవారికి మళ్ళీ జన్మ లేదు. (వేదాంత సూత్రమ్. 4–4–22 చూ; గీత: 9–3 చూ:)
వ్యాఖ్య:-
ఈ విశ్వంలో (బ్రహ్మాండంలో) భూలోకం, స్వర్గలోకం, బ్రహ్మలోకం అని చాలా లోకాలు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ గొప్పవే కావచ్చు, కానీ ఇక్కడికి వెళ్ళిన వారు ఎప్పటికైనా మళ్ళీ వెనక్కి (జన్మలోకి) రావాల్సిందే. దీన్నే ‘పునరావృత్తి’ అంటారు. ఒక్క పరమాత్మను చేరుకున్న వారికి మాత్రమే మళ్ళీ జన్మ ఉండదు. ఇది దైవసాక్షాత్కారానికి ఉన్న స్పెషాలిటీ.
దీనికి కారణం ఏమిటి? (గొప్ప లాజిక్):
- దృశ్యం (Seen): బ్రహ్మలోకం వరకు ఉన్న లోకాలన్నీ “కనిపించేవి” (దృశ్యాలు). అంటే అవి సృష్టిలో భాగం. సృష్టిలో ఉన్న దేనికైనా పుట్టుక, నాశనం ఉంటాయి. అందుకే అక్కడికి వెళ్ళినా మళ్ళీ పుట్టక తప్పదు.
- దృక్ (Seer/Witness): కానీ, ఆత్మ (దేవుడు) అనేది కనిపించే వస్తువు కాదు. అది అన్నింటినీ చూసే “సాక్షి”.
- అతీతమైనది: ఆత్మ కాలానికి (Time), ప్రదేశానికి (Space), క్రియలకు (Action) అతీతమైనది. దానికి మార్పు ఉండదు.
అందుకే ఆ మార్పు లేని, శాశ్వతమైన పరమాత్మ స్థానాన్ని చేరిన వారికి ఇక కర్మలు ఉండవు, మళ్ళీ పుట్టడమూ ఉండదు.
స్వర్గం లాంటి ఇతర లోకాలు ఎంత సుఖంగా ఉన్నా, అక్కడి నుంచి మళ్ళీ వెనక్కి (పుట్టుకలోకి) రావాల్సిందే. ఇలాంటి “రిటర్న్ జర్నీ” ఉండే లోకాల కోసం మన జీవితాన్ని, శక్తిని ధారపోయడం తెలివైన పని కాదు. దీనికంటే… భక్తి (Devotion), వైరాగ్యం (ప్రపంచ సుఖాలపై ఆశ లేకపోవడం), విచారణ (నేను ఎవరు? దేవుడెవరు? అనే జ్ఞాన అన్వేషణ) అనే సాధనలు చేయడం మేలు. ఈ సాధనల ద్వారా ‘ఆత్మలోకాన్ని’ (పరమాత్మ స్థానాన్ని) చేరుకోవాలి. దాన్నే ‘భగవత్ సాయుజ్యం’ (దేవుడిలో ఐక్యమవడం) అంటారు. ఇదే మనకు నిజమైన మేలు (శ్రేయస్సు) కలిగిస్తుంది.