నాదత్తే కస్యచిత్పాపం న చైవ సుకృతం విభుః ।
అజ్ఞానేనావృతం జ్ఞానం తేన ముహ్యంతి జంతవః ॥ 15
న, ఆదత్తే, కస్య చిత్, పాపమ్, న, చ, ఏవ, సుకృతమ్, విభుః,
అజ్ఞానేన, ఆవృతమ్, జ్ఞానమ్, తేన, ముహ్యంతి, జంతవః.
విభుః = ఆత్మ, పరమేశ్వరుడు; కస్యచిత్ = ఏ ఒకరి; పాపమ్ = పాపాన్ని; సుకృతం చ = పుణ్యాన్ని; న ఆదత్తే ఏవ = గ్రహించడు; అజ్ఞానేన = అజ్ఞానం చేత; జ్ఞానమ్ = వివేక జ్ఞానం; ఆవృతమ్ = కప్పబడింది; తేన = అందుచేత; జంతవః = మానవులు; ముహ్యంతి = మోహమొందుతున్నారు.
తా ॥ పరిపూర్ణుడైన పరమేశ్వరుడు ఎవ్వరి పాపాన్ని గానీ, పుణ్యాన్ని గానీ గ్రహించడం లేదు. అజ్ఞానం చేత వివేకజ్ఞానం ఆవృతమవడం వల్ల మానవులు మోహగ్రస్తులవుతున్నారు. [అంటే, అఖండ సచ్చిదానందస్వరూపమైన ఆత్మలో కారయితృత్వ, భోజయితృత్వాలు (ఈశ్వరత్వం) కర్తృత్వ, భోక్తృత్వాలు (జీవత్వం) మోహం చేతనే ఆరోపించబడుతున్నాయి.]
వ్యాఖ్య:-
ఎవరి పుణ్యంతో గానీ, పాపంతో గానీ భగవంతుడికి ఎలాంటి సంబంధం ఉండదు. ఆ పుణ్యపాపాలను గానీ, వాటి ఫలితాలను గానీ ఆయన స్వీకరించరు. ఆయన కేవలం తటస్థంగా, ఒక సాక్షిలా ఉంటారు. అన్ని ప్రాణులలో ఉంటూ, వాళ్లు చేసే మంచిచెడులను (పుణ్యపాపాలను) గమనిస్తూ ఉంటారంతే. అయితే, ‘జీవులు అసలు ఎందుకు మోహంలో (అజ్ఞానంలో) పడిపోతున్నారు?’ అనే ప్రశ్నకు శ్రీకృష్ణ పరమాత్మ (శ్లోకంలోని) రెండవ పాదంలో ఇలా సమాధానం ఇచ్చారు –
ప్రతి జీవి నిజానికి సచ్చిదానంద స్వరూపమైన ‘ఆత్మ’ మాత్రమే తప్ప, కనిపించే వస్తువు కాదు. నాశనం లేని పరబ్రహ్మమే తప్ప, నశించిపోయే శరీరం (ఉపాధి) కాదు. కానీ, అనాదిగా ఉన్న ‘అజ్ఞానం’ వల్ల ఆ సత్యం మరుగున పడిపోయి జీవుడికి తెలియడం లేదు. తన నిజమైన రూపం ఆత్మ అని మర్చిపోయి, తనను తాను శరీరం లాంటి వేరే రూపంగా అనుకుంటున్నాడు. దీని ఫలితంగానే జనన మరణాలనే సంసార బంధంలో చిక్కుకుని దుఃఖం అనుభవిస్తున్నాడు. అయితే ఈ బంధం శాశ్వతమైనది కాదు (ఈ విషయం రాబోయే శ్లోకంలో తెలుస్తుంది). ఏ క్షణంలోనైతే జీవుడు ప్రయత్నించి ఆత్మజ్ఞానాన్ని సంపాదించుకుంటాడో, ఆ క్షణమే అజ్ఞానం పటాపంచలైపోయి, తన నిజమైన ఆత్మ స్వరూపం సాక్షాత్కరిస్తుంది. అదే మోక్షం. కాబట్టి, తనను కప్పి ఉంచిన అవిద్యను, అజ్ఞానాన్ని తొలగించుకోవడమే జీవుడు చేయాల్సిన పని. అంతేగానీ, కొత్తగా ఆత్మను గానీ, దేవుడిని గానీ సంపాదించుకోవడం కాదు (అవి ఎప్పుడూ మనలోనే ఉంటాయి).
జీవులు తాము చేసుకున్న పుణ్యపాపాలను బట్టి, వాటి ఫలితాలను వారే అనుభవిస్తున్నారు. ఇందులో భగవంతుడికి ఎలాంటి సంబంధం లేదు. ఆయన ఆ పుణ్యపాపల ఫలితాలను ఏమాత్రం స్వీకరించరు. కాబట్టి, జీవుడు భగవంతుడి పట్ల భక్తి కలిగి ఉండి, తనను కప్పి ఉంచిన అజ్ఞానాన్ని, జ్ఞానాన్ని సంపాదించుకోవడం ద్వారా తన సొంత ప్రయత్నంతోనే పోగొట్టుకుని మోక్షం పొందాలి.
జీవులు అసలు ఎందుకు బాధపడుతున్నారు అనేదానికి కారణం ఈ శ్లోకంలో చెప్పబడింది. ఆ బాధను పోగొట్టుకునే ఉపాయం (మార్గం) రాబోయే శ్లోకంలో చెప్పబడుతోంది.