ఏతాన్యపి తు కర్మాణి సంగం త్యక్త్వా ఫలాని చ ।
కర్తవ్యానీతి మే పార్థ నిశ్చితం మతముత్తమమ్ ॥ 6
ఏతాని, అపి, తు, కర్మాణి, సంగమ్, త్యక్త్వా, ఫలాని, చ,
కర్తవ్యాని, ఇతి, మే, పార్థ, నిశ్చితమ్, మతమ్, ఉత్తమమ్.
పార్థ = అర్జునా; తు = కాని; ఏతాని = ఈ; కర్మాణి అపి = కర్మలనే;* సంగమ్ = ఆసక్తిని; ఫలాని చ = ఫలాలను; త్యక్త్వా = త్యజించి; కర్తవ్యాని =చేయదగినవి; ఇతి = అని; మే = నా; నిశ్చితమ్ = స్థిరమొనర్పబడిన; ఉత్తమమ్ = శ్రేష్ఠమైన; మతమ్ =అభిప్రాయం.
తా ॥ పార్థా! ఆసక్తిని (కర్తృత్వాభిమానాన్ని) ఫలాపేక్షను విడిచి, ఈ యజ్ఞ దాన తపః కర్మలను (ఈశ్వరారాధన బుద్ధితో) ఆచరించవలెనని నా నిశ్చిత అభిప్రాయం.
వ్యాఖ్య:–
కిందటి శ్లోకంలో యజ్ఞం, దానం, తపస్సు వంటి పనులను ఖచ్చితంగా చేయాలని చెప్పారు కదా! అయితే ఆ పనులను ఎలా చేయాలో (ఏ పద్ధతిలో చేయాలో) ఈ శ్లోకంలో వివరిస్తున్నారు.
1. ఎలా చేయాలి? ఆయా పనులను ‘సంగం’ (మమకారం లేదా అటాచ్మెంట్) లేకుండా, ఫలితాన్ని ఆశించకుండా చేయాలి.
2. తప్పు ఎక్కడ జరుగుతోంది? మనం చేసే పనిలో (కర్మలో) ఎలాంటి దోషం లేదు. కానీ..
- “నేను చేస్తున్నాను” అనే అహంకారంతో (కర్తృత్వ భావనతో) చేయడం వల్ల,
- “దీని వల్ల నాకు ఈ లాభం రావాలి” అని ఆశించడం వల్ల.. ఆ పని యొక్క పవిత్రత తగ్గిపోతోంది, దోషం ఏర్పడుతోంది.
3. భగవంతుని అంతిమ నిర్ణయం: అందుకే మోక్షం కోరుకునేవారు ఈ మంచి పనులను ఫలితాన్ని ఆశించకుండా చేయాలి. ఈ విషయం గురించి చెబుతూ భగవంతుడు – “ఇది నా నిశ్చయం మరియు ఇదే అత్యుత్తమమైన మార్గం (Best Way)” అని స్పష్టంగా చెప్పారు.
సాక్షాత్తు భగవంతుడే బాగా ఆలోచించి నిర్ణయించిన విషయం కాబట్టి, ఇది చాలా గొప్పది. అందుకే తెలివైనవారందరూ ఈ పద్ధతినే పాటించాలి.