దైవీ సంపద్విమోక్షాయ నిబంధాయాసురీ మతా ।
మా శుచః సంపదం దైవీమభిజాతోఽసి పాండవ ॥ 5
దైవీ, సంపత్, విమోక్షాయ, నిబంధాయ, ఆసురీ, మతా,
మా, శుచః, సంపదమ్, దైవీమ్, అభిజాతః, అసి, పాండవ.
పాండవ = అర్జునా; దైవీసంపద్ = దేవయోగ్యమైన సాత్త్వికసంపద; విమోక్షాయ = ముక్తి కొరకు అనీ; ఆసురీ = అసుర సంపద; నిబంధాయ = బంధం కొరకు అనీ; మతా = తలంపబడ్డాయి; మా శుచః = శోకించకు; దైవీం సంపదమ్ = దైవీసంపదకు; అభిజాతః అసి =యోగ్యుడవై జన్మించావు.
తా ॥ దైవసంపద సంసార బంధం నుండి విడివడటానికీ, అసుర సంపద సంసార బంధంలో చిక్కువడటానికీ కారణాలని చెప్పబడుతున్నాయి. అర్జునా! శోకించకు; నీవు దైవీసంపదకు యోగ్యుడవై జన్మించావు.
వ్యాఖ్య:–
ఇంతవరకు మంచి గుణాలు ఏవి, చెడ్డ గుణాలు ఏవి అని చెప్పిన శ్రీకృష్ణుడు.. ఇప్పుడు వాటి ఫలితాలు (Results) ఎలా ఉంటాయో వివరిస్తున్నారు. ఫలితం తెలిస్తేనే కదా, దేనిని తీసుకోవాలో, దేనిని వదిలేయాలో మనకు స్పష్టంగా అర్థమవుతుంది!
రెండు దారులు – రెండు ఫలితాలు:
- దైవ సంపద (మంచి గుణాలు): ఇది మనకు ‘మోక్షాన్ని’ (విడుదలను) ఇస్తుంది. సంసార బంధాల నుంచి విముక్తిని కలిగిస్తుంది.
- అసుర సంపద (చెడ్డ గుణాలు): ఇది మనకు ‘బంధాన్ని’ (సంకెళ్లను) వేస్తుంది. మనల్ని కష్టాల్లో బంధించి, జన్మల చక్రంలో తిప్పుతుంది.
ప్రపంచంలో ఎవరైనా కష్టాలను, దుఃఖాన్ని, చేతికి సంకెళ్లను కోరుకుంటారా? కోరుకోరు కదా! అందరూ స్వేచ్ఛనే కోరుకుంటారు. కాబట్టి, బుద్ధి ఉన్నవాడు బంధాన్ని (Jail) కలిగించే ఆ రాక్షస గుణాలను (అసుర సంపదను) వెంటనే వదిలేస్తాడు. స్వేచ్ఛను (Freedom) ఇచ్చే దైవ గుణాలను (దైవ సంపదను) స్వీకరిస్తాడు.
మనం ఇప్పటికే ఎన్నో కోట్ల జన్మల నుంచి ఈ బంధాల్లో చిక్కుకుని, బానిసల్లా నలిగిపోతున్నాం. ఇప్పటికైనా ఆ బంధాల నుంచి బయటపడాలని కోరుకోవాలి. అదే మనిషికి మంచిది. అందుకే ప్రతి ఒక్కరూ ప్రయత్నపూర్వకంగా మంచి గుణాలను అభ్యాసం చేసి, ఆ చెడ్డ గుణాలను తరిమికొట్టాలి.
ముందు నాలుగు శ్లోకాల్లో “దైవ సంపదలో పుట్టినవారు”, “అసుర సంపదలో పుట్టినవారు” అని చెప్పారు కదా! దాని అర్థం ఏంటో ఇక్కడ క్లియర్ చేస్తున్నారు.
- పుట్టగానే గుణాలు వచ్చేస్తాయా? “దైవ సంపదలో పుట్టడం” అంటే.. పుట్టినప్పుడే ఆ మంచి గుణాలన్నీ వాళ్ళకి రెడీగా ఉంటాయని కాదు. వాళ్లు భవిష్యత్తులో ఆ మంచి గుణాలను పొందడానికి తగిన అర్హతతో పుట్టారని అర్థం. అంటే, పుట్టిన తర్వాత వాళ్లు సొంతంగా ప్రయత్నం చేసి, సాధన చేసి ఆ మంచి గుణాలను సంపాదించుకోవాలి. ఆటోమేటిక్ గా రావు.
- కులానికి సంబంధం లేదు: మరో ముఖ్యమైన విషయం.. ఈ మంచి గుణాలు గానీ, చెడ్డ గుణాలు గానీ.. ఒక కుటుంబానికో, వంశానికో, కులానికో సంబంధించినవి కావు. ఫలానా కులంలో పుట్టారు కాబట్టి మంచివాళ్లు, ఫలానా వంశంలో పుట్టారు కాబట్టి చెడ్డవాళ్లు అని కాదు. ఎవరైతే ప్రయత్నించి మంచి గుణాలను పెంచుకుంటారో వారే దైవ సమానులు.
- అర్జునుడి అర్హత: శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడితో “నీవు దైవ సంపదతో పుట్టావు, బాధపడకు” అని అన్నారు. దీన్ని బట్టి అర్జునుడికి ఆ మంచి నడవడిక (సచ్ఛీలము) ఉందని, అందుకే అతనికి ఈ గొప్ప గీతా జ్ఞానాన్ని వినే అర్హత వచ్చిందని అర్థమవుతోంది. అంత మంచివాడు కాబట్టి.. సాక్షాత్తు దేవుడి నోటి నుండే ఆ అమృతం లాంటి మాటలు (గీతను) వినే అదృష్టం అర్జునుడికి దక్కింది.
‘మా శుచః’ – అంటే ‘దుఃఖించవద్దు’ అని అర్థం. ఇదే భగవద్గీత యొక్క ముఖ్య సందేశం మరియు ఆదేశం కూడా. “ఓ అర్జునా! నీవు దైవ గుణాలతో (దైవసంపదతో) పుట్టావు, కాబట్టి ఇక బాధపడాల్సిన అవసరం లేదు” అని శ్రీకృష్ణుడు చెప్పాడు. దీన్ని బట్టి మనకు ఏం అర్థమవుతుందంటే—మంచి నడవడిక, స్వచ్ఛమైన మనస్సు (హృదయ నైర్మల్యం) ఉన్నవారికే దుఃఖం తొలగిపోతుంది. అంతేకాదు, రాక్షస గుణాలు (అసుర సంపద) ఉన్నవారు ఎప్పుడూ ఏడుస్తూనే ఉండాల్సి వస్తుందని కూడా ఈ మాటలో అంతరార్థం ఉంది. కాబట్టి, దుఃఖం లేకుండా ఎప్పుడూ ఆనందంగా ఉండాలనుకునే వారందరూ… భగవంతుడు చెప్పిన ఆ మంచి గుణాలను (దైవసంపదను) అలవర్చుకోవాలి, చెడు గుణాలను (అసురసంపదను) పూర్తిగా వదిలేయాలి.
ఇక్కడ ‘మోక్షాయ’ (విముక్తి కోసం) అని అనకుండా ‘విమోక్షాయ’ (పూర్తి విముక్తి కోసం) అని చెప్పారు. అలాగే ‘బంధాయ’ (బంధనం కోసం) అని అనకుండా ‘నిబంధాయ’ (గట్టి బంధనం కోసం) అని చెప్పారు. ఇది చాలా గమనించదగిన విషయం. అంటే… దైవ గుణాలు కలిగినవాడు పూర్తిగా విముక్తుడవుతాడు. అసుర గుణాలు కలిగినవాడు గట్టిగా బంధించబడతాడు.