న కాంక్షే విజయం కృష్ణ న చ రాజ్యం సుఖాని చ ।
కిం నో రాజ్యేన గోవింద కిం భోగైర్జీవితేన వా ॥ 32
న, కాంక్షే, విజయమ్, కృష్ణ, న, చ, రాజ్యమ్, సుఖాని, చ
కిమ్, నః, రాజ్యేన, గోవింద, కిమ్, భోగైః, జీవితేన, వా.
విజయం = యుద్ధజయమును; రాజ్యం చ = రాజ్యలాభమును; సుఖాని చ = సుఖములను; న కాంక్షే = కోరను; గోవింద = కృష్ణా; నః = మనకు; రాజ్యేన = రాజ్యంతో; కిం = ఏం ప్రయోజనం; భోగైః = భోగాలతో; జీవితేన వా = జీవితాలతోను;
తా॥ కృష్ణా! నేను విజయమునుగాని, రాజ్యమునుగాని, సుఖములనుగాని కోరను. గోవిందా! మనకు రాజ్యంతోగాని, సుఖభోగాలతో గాని, జీవితంతో గాని ప్రయోజనమేముంది?
వ్యాఖ్య:-
ఆత్మజ్ఞానం (బ్రహ్మ జ్ఞానం) నేర్పించేందుకు వైరాగ్యం (ప్రపంచంపై అవిరభావం) తప్పనిసరి అని శాస్త్ర నియమం. కానీ గీతా జ్ఞానాన్ని వింటున్న అర్జునుడికి వైరాగ్యం ఉందా? అతడు జ్ఞానానికి అర్హుడా? అనే సందేహాన్ని ఈ శ్లోకం తొలగిస్తుంది.
అర్జునుడిలో ఏదో విధంగా తీవ్రమైన వైరాగ్యం ఏర్పడింది. ప్రపంచ సుఖాల్లో ఆసక్తి పోయింది. రాజ్యం, భోగాలు అతనికి తృణంలా (పులిలా) అయ్యాయి. వెయ్యేల లోకాలు సమర్పించినా పట్టలేకపోతానని నిర్ణయించుకున్నాడు. ఇలాంటి తీవ్ర వైరాగ్యం వచ్చిన క్షణమే బ్రహ్మవిద్యా బోధనకు సరైన సమయం.
కాబట్టి శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడిని ఎన్నడూ బోధించకుండా, యుద్ధ సమయంలో అతని హృదయంలో వైరాగ్యం, భోగ విగ్రహణ బాగా ప్రజ్వలించిన ఆ క్షణంలోనే పరమార్థ తత్త్వాన్ని నేర్పించాడు.