येयं प्रेते विचिकित्सा मनुष्ये-ऽस्तीत्येके नायमस्तीति चैके।एतद्विद्यामनुशिष्टस्त्वयाहंवराणामेष वरस्तृतीय:॥ २०॥ प्रेते मनुष्ये=मरे हुए मनुष्यके विषयमें; या इयम्=जो यह; विचिकित्सा=संशय …
Katha Upanishad 1.1.19 Hindi
एष तेऽग्निर्नचिकेत: स्वर्ग्योयमवृणीथा द्वितीयेन वरेण।एतमग्निं तवैव प्रवक्ष्यन्ति जनास-स्तृतीयं वरं नचिकेतो वृणीष्व॥ १९॥ नचिकेत:=हे नचिकेता; एष: ते=यह तुम्हें बतलायी हुई; स्वर्ग्य: …
Katha Upanishad 1.1.18 Hindi
त्रिणाचिकेतस्त्रयमेतद्विदित्वाय एवं विद्वाॸश्चिनुते नाचिकेतम्।स मृत्युपाशान् पुरत: प्रणोद्यशोकातिगो मोदते स्वर्गलोके॥ १८॥ एतत् त्रयम्=ईंटोंके स्वरूप, संख्या और अग्नि-चयन-विधि—इन तीनों …
Katha Upanishad 1.1.17 Hindi
त्रिणाचिकेतस्त्रिभिरेत्य संधिंत्रिकर्मकृत् तरति जन्ममृत्यू।ब्रह्मजज्ञं देवमीडॺं विदित्वानिचाय्येमाॸशान्तिमत्यन्तमेति॥ १७॥ त्रिणाचिकेत:=इस (अग्निका शास्त्रोक्त रीतिसे) तीन बार अनुष्ठान …
Katha Upanishad 1.1.16 Hindi
तमब्रवीत् प्रीयमाणो महात्मावरं तवेहाद्य ददामि भूय:।तवैव नाम्ना भवितायमग्नि:सृङ्कां चेमामनेकरूपां गृहाण॥ १६॥ प्रीयमाण:=(उसकी अलौकिक बुद्धि देखकर) प्रसन्न हुए; महात्मा= महात्मा …
Katha Upanishad 1.1.15 Hindi
लोकादिमग्निं तमुवाच तस्मैया इष्टका यावतीर्वा यथा वा।स चापि तत्प्रत्यवदद्यथोक्त-मथास्य मृत्यु: पुनरेवाह तुष्ट:॥ १५॥ तम् लोकादिम्=उस स्वर्गलोककी कारणरूपा; अग्निम्=अग्निविद्याका; तस्मै …